Neandertaller İlk Yapışkanı Nasıl Yapmış Olabilir?
Yazar: Tolunay Bayram Tarih: 5 Eylül 2017
Dünyanın bilinen en eski yapışkanını Neandertaller
keşfetmiş olabilir. Araştırmacılar, yaklaşık 200.000 yıl önce
kullanıldığı varsayılan yapıştırıcıları yapabilmek için Neandertallerin
üç farklı yöntem kullanmış olabileceklerini belirledi.

Neandertallerin mızrakları iki parçadan oluşmaktaydı. Bunlardan ilki
sivri ve özenle hazırlanmış çakmaktaşı bir uç ve bu çakmaktaşının
girecek olduğu uzun bir çubuk. Ancak bu kompozit aletler konusunda
genellikle gözden kaçırılan nokta, bu iki maddenin birbiri ile nasıl
birleştiği olmuştur. Yani bu konudaki bilinmez olan iki parçayı
birleştiren tutkal.
Araştırmacılar Neandertallerin bu tutkalı elde etmek için karmaşık ve
zor bir materyal olan huş ağacını kullanmış olduklarını düşünüyor.
Üç Yöntem
Leiden Üniversitesi’nden araştırmacılar, aslında huş ağacından
yapışkan çıkarmak için 3 farklı ilkel yöntem olduğunu ortaya koydular.
Araştırmacıların keşfettiği yöntemler arasında kuşkusuz en basit olanı
bir kabuk rulosu ve açık bir ateş ile yapışkan elde edilebiliyor olması.
Bu yöntemle yaklaşık 200.000 yıl önce Neandertaller ilk yapıştırıcıyı
üretmiş olabilir.
Deneysel Arkeoloji
Deneysel arkeoloji ile ortaya çıkarılan bu yöntemlerin
araştırılmasında sadece Neandertallerin sahip olduğu araçlar ve
malzemeler kullanılarak çalışıldı. Bahsedilen tarihlerden bugüne,
yapışkanların korunmasının oldukça nadir bir durum olmasından ötürü, net
arkeolojik kanıtlara ulaşılamamıştı. Araştırmacılar bu sorunu çözmek
adına deneysel arkeolojinin yöntemlerini kullanarak bu araştırmayı
gerçekleştirdi. Böyle durumlarda deneysel arkeoloji elde var olmayan
kanıtlar yaratabiliyor.
Sıcaklık Kontrolü
Araştırmacılar yaptıkları ilk denemelerde, huş ağacından oldukça az
miktarda yapışkan elde edebildiler ya da hiç elde edemediler. Daha sonra
araştırmacılar bu duruma neden olan şeyin ateşin kontrollü, sabit ve
dar bir sıcaklık aralığında olması gerektiği olduğunu düşündü. Ancak
katran üretiminin başka yolları olduğunu da keşfetmeleri ile beraber
aslında ateşin tam bir kontrol altında olmasının bu üretim sürecinde çok
da önemli olmadığını keşfettiler.
Basitten Komplekse
Araştırmacılar, Neandertallerin ellerindeki bilgi ve malzeme ile öyle
ya da böyle az ya da çok yapışkan üretebileceklerini kanıtladıklarını
söylüyor. İlk aşamada keşfedilen en basit yöntem ile ilk yapışkan
üretiminin başladığı, daha sonrasında ise daha verimli bir yapışkan
üretimi için daha karmaşık yöntemler geliştirmiş olabileceklerini
söylüyor.
Yorumlar
Yorum Gönder