Evrimi Anlamak 12

Yaşamın tarihinden önemli olaylar

Zaman çizelgeleri yaşamın tarihi hakkında evrimsel ağaçta göremeyeceğimiz olaylarla ilgili ek bilgiler verebilir. Bunlar arasında önemli jeolojik olayları, kıta hareketlerini, iklim ve ekosistemlerdeki değişimleri, canlıların yeni yaşam alanlarına yayılmasını ve önemli yok oluşları sayabiliriz. Canlılığın tarihindeki bazı önemli olayları görmek için aşağıdaki zaman çizelgesini inceleyin

Zaman Olay
130.000 yıl önce: Anatomik olarak ilk modern insan evrilir. Onun torunları 70 000 yıl sonra insan bilincinin ilk dışavurumlarından biri olan mağara resimlerini yapmaya başlayacaktır.
4 milyon yıl önce: Afrika’da, bilim insanlarının “Lucy” diye adlandırdıkları erken insansılar yaşamaktadır. Buzul çağı başlamış ve bir çok büyük memelinin nesli tükenmiştir.
65 milyon yıl önce: Yucatan Yarımadası’na dev bir meteor düşmüştür. Ammonitlerle kuşlar dışındaki dinozorların nesli tükenmiş, kuşlar ve memeliler ise hayatta kalmayı başarmışlardır.
130 milyon yıl önce: Kıtalar bugünkü konumlarına doğru sürüklenirken, ilk çiçekli bitkiler evrilir. Karalarda dinozorlar hakimiyet kurar, denizlerde kemikli balıklar çeşitlenir.
225 milyon yıl önce: Dinozorlar ve memeliler evrilir. Pangea parçalanmaya başlar.
248 milyon yıl önce: Yeryüzünün bu en büyük kitlesel yok oluşunda denizlerdeki canlıların % 90’ının, karalardaki canlıların ise % 70’inin soyu tükenmiştir. Ammonitler, hayatta kalabilenler arasındadır.
250 milyon yıl önce: Pangea adlı süper kıta oluşur. Kozalaklı bitki ormanları, sürüngenler ve memelilerin ataları olan sinapsitler yaygındır.
360 milyon yıl önce: Tohumlu bitkiler ve geniş ormanlar ilk kez belirmeye başlarken, dört üyeli omurgalılar karaya çıkarlar. Okyanuslarda muazzam mercan kayalıkları oluşur.
420 milyon yıl önce: Kara bitkileri evrilir. Bu olay, dünyanın yüzeyini önemli ölçüde değiştirir ve yeni habitatlar yaratır.
450 milyon yıl önce: Eklembacaklılar karaya ayak basar, bunların torunları akrepler, örümcekler, akar ve kırkayaklara evrilir.
500 milyon yıl önce: Balık-benzeri omurgalılar evrilir. Okyanuslarda üçloblular (Trilobita), denizlaleleri (Crinoidea), dallıbacaklılar (Brachiopoda), ve kafadanbacaklılar (Cephalopoda) gibi canlılar yaygındır.
555 milyon yıl önce: Çokhücreli deniz canlıları yaygındır. Yaşamın çeşitliliği Wiwaxia gibi tuhaf görünüşlü hayvanları da içermektedir.
3.5 milyar yıl önce: Tekhücreli yaşam evrilir. Fotosentetik bakteriler atmosfere oksijen salmaya başlar.
3.8 milyar yıl önce: Kendini eşleyebilen moleküller oluşur (DNA molekülünün öncüleri).
4.6 milyar yıl önce: Yerküre oluşur. Meteor ve kuyrukluyıldızların bombardımanına uğrar.

Yorumlar

Yorum Gönder

Bu blogdaki popüler yayınlar

Dişi Kurdun Sembolü Asena

Resim
Belki de en tanınmış mitolojik karakterdir. Türkiye’de dişi kurda verilen isimdir. Buna karşın Türk mitolojisi ile ilgili kaynaklarda çoğunlukla, dişi kurdun doğurduğu erkek çocuklardan birisidir. Asena efsanesinin birçok farklı şekli bulunur. Aşina, Zena, Asen, Şunnu gibi isimlerle anılan sülalenin, bu dişi kurttan türediğine inanılır. Ayrıca aslının Açina kelimesinden geldiği de bilinir. Asena efsanesinin birbirinden farklı şekilleri bulunduğunu söylemiştim. Tarih kitapları da bu konuyu farklı şekillerde aktarmaktadır. Bu efsanenin en eski haline ise Antik Çin kaynaklarında Tü’küe halkının türeyişini anlatan efsanede rastlanır. Bu efsaneye göre; Hiung-nu’ların bir uzantısı olan Tü’küe kavmi, hükümdar soyundandır ve ismi A-Se-Na’dır. Bu soy, kendine ayrı bir ordu kurar ve daha sonra komşu bir kavmin yenilgisine uğrar. Bu yenilgi sonucunda tüm kavim katledilir. Ama 10 yaşında bir çocuk, hayatta kalır. Kimse bu çocuğu öldürmeye cesaret edemez ve ayaklarını keserek b...
Devamı

Çürümeyen Budist Rahibin Mumyası

Resim
  Dashi-Dorzho İtigilov, yaşadığı dönemde Rusya, Buryatya'da çok saygın bir budist rahipmiş. 1927 yılında hayatını kaybetmiş. Ve vasiyeti de şuymuş: "Beni öldüğüm pozisyonda gömün, ve 30 sonra da çıkarın. 2002 yılında belirtildiğine 36 saat önce ölmüş birinin bedeniyle aynı durumda...     Dashi-Dorzho İtigilov, 1852 yılında dünyaya gelmiş. Çok küçük yaşta öksüz kalmış. 16 yaşında yaşadığı bölge Buryatya'da bir budist tapınağına katılarak eğitimine başlamış. 1911 yılında birkaç diğer rahiple birlikte Hambo Lama (bölgenin dini lideri) olmaya aday gösterilmiş ve bu ünvana sahip olduğu dönemde yaşadığı bölgede budizm inancını güçlendirerek dinin farklı fraksiyonlarını tek bir çatı altında toplamış. 1927 yılında öğrencilerini meditasyona davet etmiş ve bir de öleceğini söylemiş. Ve bir de vasiyeti varmış: Nasıl ölürse öyle gömülmeyi istemiş. Ve aradan 30 yıl sonra da çıkarılmasını... Biraz sonra öğrencileriyle meditasyon yaparken tam da lotus pozisyonunda ölmüş. ...
Devamı

Arkeofili: Yalnızca Birkaç Fosilden Bilinen 5 İnsan Atası

Resim
Yalnızca Birkaç Fosilden Bilinen 5 İnsan Atası Yazar: Perrin Margaryan Tarih: 6 Mayıs 2018 Atalarımızdan bazıları, topuk kemiği bir yerde çene parçası diğer yerde gibi yalnızca çok az sayıdaki fosillerden biliniyor. Böylesi durumlarda, insan evriminin hikâyesini resmetmek de bize kalıyor. Ancak bu hikâye, Australopithecus sediba ve Homo naledi gibi büyüleyici güncel bulgularla, daha önce hiç hayal etmediğimiz şekillerde yeniden yazılmaya başlıyor. Geçmişten bir esinti: bir Sahelanthropus tchadensis kafatası Aşağıda, diğerleri arasında fosillerine en az rastlanan beş insan atasından bahsediliyor. Kim bilir, belki daha fazla kanıt bulunduğunda hikâyeleri çoğu şeyi değiştirir. Sahelanthropus tchadensis : bir maymun muydu? Yaklaşık 7 milyon yaşındaki S. tchadensis , şu ana kadar Afrika’da bulunan tüm muhtemel insansılar arasında en yaşlı olanı. Bu tür, resmi olarak, 2001’de Çad’da bulunan, birkaç diş, iki farklı alt çeneye ait parç...
Devamı