Yakut mitolojisine göre evrenin yapısı

15 Mart 2013, 14:25
Yakut mitolojisine göre evrenin yapısı
www.dvhm.ru

Bugünkü konumuz Yakut mitolojisidir. Yakutlar Rusya’nın Uzak Doğu bölgesinin kuzeyinde yer alan Yakutistan Cumhuriyeti’nin asıl nüfusunu oluşturan halktır. Olonho isimli Yakut destanına göre evren üç dünyadan ibaret.

Bugünkü konumuz Yakut mitolojisidir. Yakutlar Rusya’nın Uzak Doğu bölgesinin kuzeyinde yer alan Yakutistan Cumhuriyeti’nin asıl nüfusunu oluşturan halktır.
Olonho isimli Yakut destanına göre evren üç dünyadan ibaret. Bu dünyaların oluşum hikayesi şudur: çok eski zamanlarda Ulu Toyon, Yürüng Ayı Toyon ve Arsan Duolay isimli tanrılar arasında uzun süren bir savaş meydana gelmiş. Yakut mitolojisinde Yürüng Ayı Toyon baş tanrı olarak tapınılır, Ulu Toyon üst dünyadaki kötü ruhların hükümdarı, Arsan Duolay ise alt dünyadaki kötü ruhların başı olarak sanılırdı. Dünyanın sonu yaklaşıyordu. O zaman savaşan taraflar mücadeleye son vererek evreni üç ayrı dünyaya bölen anlaşma yapmış. Üst dünya Yürüng Ayı Toyon ve Ulu Toyon’un kabilelerine, alt dünya ise Arsan Dyolay’ınkine verilmiş.
Yakutların inancına göre üst dünyanın birkaç katmanı var. Efsanelerde birbirlerin altında yer alan 3, 7 ya da 9 gökyüzünden söz edilir. En üstteki gökyüzü Yürüng Ayı Toyon’un hükmettiği kabilenin yaşadığı yer olarak sanılırdı. Biraz aşağıdaki düzeylerde Ulu Toyon’un başkanlığındaki üst dünyanın kötü ruhları bulunur. Üst dünyanın soğuk olduğuna inanılır. Efsaneye göre ayı isimli iyi tanrılar yeryüzünü çok güzel ve düz yaratmış, ama kötü ruh abası onu ezip tırmalamış. Yaptıklarının izleri nehir, göl ve dağlar şeklinde kalmış.
Yürüng Ayı Toyon evren ardından insanı yaratmış. Bununla ilgili efsane şudur: Yürüng Ayı Toyon insan heykellerini yapıp onları taş eve yerleştirmiş, evin yanında bekçiyi bırakıp onun kötü ruhu içeri almamasını emretmiş. Ama kötü ruh bekçiye kürk palto rüşvetini vererek onu kendi tarafına çekmiş. Eve girdiğinde kötu ruh insan heykellerini necasetle kirletmiş. Yürüng Ayı Toyon kötü ruhun yaptıklarını görünce bekçiyi köpeğe dönüştürmüş, heykellerin içini dışına getirmiş. O zamandan beri insanların içi pislikle doluymuş. Orta dünyada insanlar ile hayvanlar yanısıra ayrıca çok sayıda iççi isimli toprak, orman, nehir, göl, dağ, yol, binaların v.s. koruyucu ruhları yaşamaktadır.
Yer altında bulunan alt dünya kertikli Güneş ve Ay’ın sönük ışıklarıyla aydınlatılan loşluk diyar olarak tanımlanır. Tüm alt dünya çirkin demir ağaçların yer aldığı bataklıkla kaplıymış.

 https://tr.sputniknews.com/turkish.ruvr.ru/2013_03_15/Yakut-mitolojisi-evren/

Yorumlar

Yorum Gönder

Bu blogdaki popüler yayınlar

Dişi Kurdun Sembolü Asena

Resim
Belki de en tanınmış mitolojik karakterdir. Türkiye’de dişi kurda verilen isimdir. Buna karşın Türk mitolojisi ile ilgili kaynaklarda çoğunlukla, dişi kurdun doğurduğu erkek çocuklardan birisidir. Asena efsanesinin birçok farklı şekli bulunur. Aşina, Zena, Asen, Şunnu gibi isimlerle anılan sülalenin, bu dişi kurttan türediğine inanılır. Ayrıca aslının Açina kelimesinden geldiği de bilinir. Asena efsanesinin birbirinden farklı şekilleri bulunduğunu söylemiştim. Tarih kitapları da bu konuyu farklı şekillerde aktarmaktadır. Bu efsanenin en eski haline ise Antik Çin kaynaklarında Tü’küe halkının türeyişini anlatan efsanede rastlanır. Bu efsaneye göre; Hiung-nu’ların bir uzantısı olan Tü’küe kavmi, hükümdar soyundandır ve ismi A-Se-Na’dır. Bu soy, kendine ayrı bir ordu kurar ve daha sonra komşu bir kavmin yenilgisine uğrar. Bu yenilgi sonucunda tüm kavim katledilir. Ama 10 yaşında bir çocuk, hayatta kalır. Kimse bu çocuğu öldürmeye cesaret edemez ve ayaklarını keserek b...
Devamı

Çürümeyen Budist Rahibin Mumyası

Resim
  Dashi-Dorzho İtigilov, yaşadığı dönemde Rusya, Buryatya'da çok saygın bir budist rahipmiş. 1927 yılında hayatını kaybetmiş. Ve vasiyeti de şuymuş: "Beni öldüğüm pozisyonda gömün, ve 30 sonra da çıkarın. 2002 yılında belirtildiğine 36 saat önce ölmüş birinin bedeniyle aynı durumda...     Dashi-Dorzho İtigilov, 1852 yılında dünyaya gelmiş. Çok küçük yaşta öksüz kalmış. 16 yaşında yaşadığı bölge Buryatya'da bir budist tapınağına katılarak eğitimine başlamış. 1911 yılında birkaç diğer rahiple birlikte Hambo Lama (bölgenin dini lideri) olmaya aday gösterilmiş ve bu ünvana sahip olduğu dönemde yaşadığı bölgede budizm inancını güçlendirerek dinin farklı fraksiyonlarını tek bir çatı altında toplamış. 1927 yılında öğrencilerini meditasyona davet etmiş ve bir de öleceğini söylemiş. Ve bir de vasiyeti varmış: Nasıl ölürse öyle gömülmeyi istemiş. Ve aradan 30 yıl sonra da çıkarılmasını... Biraz sonra öğrencileriyle meditasyon yaparken tam da lotus pozisyonunda ölmüş. ...
Devamı

Arkeofili: Yalnızca Birkaç Fosilden Bilinen 5 İnsan Atası

Resim
Yalnızca Birkaç Fosilden Bilinen 5 İnsan Atası Yazar: Perrin Margaryan Tarih: 6 Mayıs 2018 Atalarımızdan bazıları, topuk kemiği bir yerde çene parçası diğer yerde gibi yalnızca çok az sayıdaki fosillerden biliniyor. Böylesi durumlarda, insan evriminin hikâyesini resmetmek de bize kalıyor. Ancak bu hikâye, Australopithecus sediba ve Homo naledi gibi büyüleyici güncel bulgularla, daha önce hiç hayal etmediğimiz şekillerde yeniden yazılmaya başlıyor. Geçmişten bir esinti: bir Sahelanthropus tchadensis kafatası Aşağıda, diğerleri arasında fosillerine en az rastlanan beş insan atasından bahsediliyor. Kim bilir, belki daha fazla kanıt bulunduğunda hikâyeleri çoğu şeyi değiştirir. Sahelanthropus tchadensis : bir maymun muydu? Yaklaşık 7 milyon yaşındaki S. tchadensis , şu ana kadar Afrika’da bulunan tüm muhtemel insansılar arasında en yaşlı olanı. Bu tür, resmi olarak, 2001’de Çad’da bulunan, birkaç diş, iki farklı alt çeneye ait parç...
Devamı